Category Archives: Books

#Curry – deur Ishay Govender

#Curry – deur Ishay Govender

Kay se lam-en-koolkerrie. Foto uit Curry

Kay se lam-en-koolkerrie. Foto uit Curry

As iemand vir my vra wat ek die meeste geniet om te maak, is dit regte Indiese kerrie. Om uie stadig te braai, dan mosterdsaadjies by te voeg, te wag dat hulle “pop” en dan te begin speel met al die speserye, vars knoffel en vars gemmer, is vir my hemels.

Ishay Govender se boek, Curry, is een van die mees welkome geskenke wat ek nog gekry het. Die pragstuk verken nie net die verskillende style van kerrie, het wonderlike resepte en stories van mense in nie, maar sy kom ook tot die aanname dat kerrie streeksgebonde is. Soos byvoorbeeld ek en die Vrystaat. Die rede dat ek nooit Indiese speserye geken het nie, sit ek reg op die verdomde Nasionale Party se skouers, wat vanaf 1890 Indiërs nie in die Oranje Vrystaat toegelaat het nie. Skud steeds my kop.

Ishay Govender

Ishay Govender

Ishay vertel: “In Suid-Afrika het migrasiepatrone in ‘n groot mate die profiel van kerrie beïnvloed. Waar die Suid-Indiërs, Gujarat, Noord-Indiërs en Kaapse Maleiers gegaan het, het ‘n onbetwisbare stempel op Suid-Afrika se kulinêre landskap gelos.” In 1911 het Indiërs hulself hoofsaaklik in die voormalige Natal, Transvaal en Kaapkolonie gevestig om in sommige gevalle as kelners, ambagsmanne, treinpersoneel en boekhouers te werk. In hierdie streke is daar ‘n sterk teenwoordigheid van die Indiese styl kerries – hoofsaaklik “Durban-curry” wat deur Suid-Indië beïnvloed is of die ligter kerries van die Gujaratis en Noord-Indië.

Curry word uitgegee deur Human & Rousseau en kos R395

Curry word uitgegee deur Human & Rousseau en kos R395

In die Wes-Kaap voer die Kaapse Maleise kerries die botoon en die digter en kosskrywer C. Louis Leipoldt het hulle openlik vir die Kaapse cuisine gekrediteer. Namate mense oor Suid-Afrika gereis het, is die Indiese en Kaapse Maleise style van kook oorgedra om verskillende sektore van die bevolking in te sluit.

Of jy dus hou van Cartwrigths-kerrie, Rajah-kerrie, Kaap Maleise kerrie of “Durban-curry” wil ek net sê Curry is ‘n uitmuntende boek wat langs elke kerrie-liefhebber se stoof moet staan. En wanneer dit eers gemaak is saam met jou vriende, “kerrie” mens op jou lekkerste.

Garam masala
(Resep uit Curry)
Garam (warm) masala is ‘n ‘warm’ speserymengsel. Dit is warm in terme van die mengsel se pikantheid (pungent) en verwys nie na sy rissie-hitte nie. Dit word wyd in Indië gebruik, maar verskil in samestelling van streek na streek en van noord na suid. Dit word dikwels by kerries in die laaste deel van die kookproses gegooi of tydens marinering.
Maak ongeveer 150 g
1 heel neutmuskaat
6 klein stokkies kaneel
50 g komynsaad
50 g koljandersaad
6-8 klein lourierblare
10 ml (2 t) vinkelsaad
30 ml (2 T) swart peperkorrels
5 ml (1 t) heel naeltjies
10 ml (2 t) groen kardemom
2-3 heel swart kardemom
4-6 steranys
6-8 droë roosblare (plaas die roosblare op ‘n stuk papierhanddoek en mikrogolf vir 30 sekondes op hoog of tot droog)

Gebruik ‘n stamper en vysel om die neutmuskaat in stukke te breek. Sit eenkant. Doen dieselfde met die kaneel. Verhit ‘n groot pan oor lae hitte – moet geen olie in die pan gooi nie. Voeg al die speserye by, behalwe die roosblare. Roer vir so twee minute. Dan op medium hitte braai vir 8-10 minute totdat dit droog gebraai het. Roer en skud die pan gereeld. Die speserye sal ‘n wonderlike aardse aroma ontwikkel. Sit eenkant om af te koel. Blits die speserye in ‘n koffiemeule ‘n paar eetlepels op ‘n slag totdat jy ‘n fyn poeier kry. Voeg die droë roosblare aan die einde by. Dit sal vir twee weke in ‘n lugdigte houer hou.

Kay se lam-en-koolkerrie
(Resep uit Curry)
Bedien 4
15 ml (1 T) kanola-olie
1 groot ui, fyn gesny
15 ml (1 T) komyn, fyn
15 ml (1 T) koljander, fyn
15 ml (1 T) borrie
15 ml (1 T) warm masala
1 kaneelstokkie
1 steranys
1 kg lam (borsvleis met bene, in stukke gesny)
sout na smaak
15 ml (1 T) gemmer, gerasper
15 ml (1 T) knoffel, gerasper
1 groot tamatie, opgekap
500 g kopkool, fyn gesny
250 ml (1 k) water, plus ekstra indien nodig
6 kerrieblare
Om te bedien
vars koljander
rys

Gooi olie in ‘n kastrol en op medium hitte braai die ui tot ligbruin. Voeg die fyn en heel speserye by en roer goed. Meng die vleis by die speserye en roer goed. Sprinkel sout oor die vleis en roer goed. Voeg die gemmer en knoffel by en prut vir 10 minute terwyl jy aanhoudend roer. Roer die tamatie by en prut vir ‘n verdere 10 minute. Verlaag die hitte. Voeg die kool en water by en kook, gedeeltelik bedek, vir ongeveer 40 minute of tot die vleis sag is. Gooi meer water, ‘n bietjie op ‘n slag by, indien nodig. Proe nou of dit nog sout kort en gooi by indien nodig. Roer die kerrieblare by, rond af met vars koljander.

Comment on this Post

Johanne 14 #resepteboek ‘n juweel | #wen ‘n kopie

Johanne 14 #resepteboek ‘n juweel | #wen ‘n kopie

Johanne 14 - Cover

Soos jy dalk vir jou gunsteling sanger wag om ‘n nuwe CD uit te reik, so wag ek vir skrywers en hulle kookboeke. Johanne 14 geskryf deur Hope Malau is een van daardie resepteboeke waarvoor ek nou al jare my tande slyp. Dit is een van daardie Suid-Afrikaanse skatte wat almal sonder twyfel op hul rakke moet hê. Dit gee jou ‘n eerlike en unieke insig oor die harde lewe in die townships, die onopgesmukte heerlike kos en kleurvolle kultuur.

Die vermoë om iets lekker op te tower met baie min is gevestig in die koskultuur van Suid-Afrika se townships. En dit is presies waaroor hierdie kookboek gaan. Dit gaan oor kool, hoender, “runaways”, pilchards, vetkoek, skaapkoppe, poetoepap, lewer, beeshart, baie liefde, geloof en sterk familiebande.

Fotograaf: Craig Fraser | Stilis: Caro Alberts Uitgewer: Quivertree

Fotograaf: Craig Fraser | Stilis: Caro Alberts Uitgewer: Quivertree

“Laat julle harte nie ontsteld word nie…” Johannes 14:1 is ‘n baie gewilde bybelversie onder die Zion Christelike Kerk met miljoene lede. Malau se kookboek handel oor eenvoudige kos wat met liefde gemaak is – en dié se krag om elke ontstelde hart te kalmeer en beter te laat voel. Maar Johanne 14 beteken ook iets anders … in die townships is dit ‘n ander naam vir kool.

Naas mieliemeel is kool die stapelvoedsel in die townships. ‘n Koolkop is bekostigbaar, kan op verskeie maniere gaar gemaak word en dit verskaf elke keer ‘n heilsame en gesonde maaltyd. Daarom het dit liefdevol as Johanne 14 bekend geword: as jy kool het, moet jy nie jou hart ontstel nie, want daar sal altyd iets op die tafel wees om te eet. Koolslaai staan ook in sommige gemeenskappe bekend as John 14 Salad … omdat dit, soos Johannes 14:1, by belangrike geleenthede bedien word.

Gebraaide hoender en koolslaai
Wanneer dit by padkos kom, is gebraaide hoender altyd die nommer een keuse. Dit hou langer as dit gebraai is en kan ook maklik met ander pendelaars gedeel word. “Op Sondae word gebraaide hoender met koolslaai bedien. Ma het altyd ‘n pak 2 kg hoenderstukke met haar geheime speserye gemaak en die eindprodukte was altyd hemels,” vertel Hope.

Fotograaf: Craig Fraser Stilis: Caro Alberts

Fotograaf: Craig Fraser Stilis: Caro Alberts


Hoenderpote
Maotwana (wat “pote” in Setswana beteken) is ook bekend in die townships as “walkie- talkies”, en word meestal aan skoolkinders as ‘n goedkoop middagete verkoop. Die binnekant van die pote is die sappigste en die lekkerste en tradisioneel word dit in ‘n pot gekook totdat die pote klewerig en taai is. Maar die nuwe neiging is om dit vir ‘n ekstra geldjie op die straathoeke te braai.

Johanne 14 is ‘n absolute juweel met wonderlike resepte, hartroerende stories, pragtige foto’s en briljante stilering … iets waarop jy gerus jou hardverdiende geld op kan spandeer.

WEN
Een leser kan ‘n kopie wen. Epos die antwoord vir die vraag hieronder na anelpot@telkomsa.net met JOHANNE 14 in die “subject line”:
Wie is die fotograaf en stilis van Johanne 14?
Sluitingsdatum: 28 Julie 2017

Johanne 14 word uitgegee deur Quivertree en kos R275.
quivertreepublications.com

Gebraaide hoender
(Bedien 6-8)

4 eiers
60 ml water
250 ml warm brandrissiesous, soos Sriracha
260 g koekmeel
15 ml bakpoeier
sout en swartpeper
olie vir braai
1 kg hoenderstukke

Klits eiers met die water in ‘n mengbak. Voeg rissiesous by en klits saam. In ‘n ander mengbak meng meel, bakpoeier, sout en peper saam. Verhit olie in ‘n groot diep pot. Doop ‘n paar hoenderstukke in die eiermengsel en bedek deeglik. Een stuk op ‘n slag rol hoender in die meelmengsel en plaas dit in warm olie. Braai hoender tot bruin en bros. Dreineer op papierhanddoek.

Koolslaai
(Bedien 4)

½ kool, fyn gekerf
2 wortels, gerasper
200 ml mayonnaise
30 ml witwynasyn
10 ml bruinsuiker
knypie mosterdpoeier

Skep kool en wortel in ‘n slaaibak. Klits die mayonnaise, asyn, suiker en mosterdpoeier saam in ʼn ander mengbak. Voeg die slaaisous by die koolmengsel en meng goed. Plaas in die yskas vir ten minste 1 uur voordat jy dit bedien.

Hoenderpote
(Bedien 4-6)

15 ml olie vir braai
1 klein ui, gekap
2 knoffelhuisies, gemaal
2 rooi rissies, gemaal
250 ml tamatiesous
100 g bruinsuiker
200 ml coca-cola
60 ml worcestershire-sous
sout en peper
5 ml brandrissievlokkies
1 kg hoenderpote, skoongemaak

Verhit olie in ‘n pan en braai uie, knoffel en brandrissie oor medium-hoë hitte tot sag. Roer tamatiesous, suiker, Coca-Cola, Worcestershire-sous, sout, peper en brandrissie by. Verminder die hitte tot laag en laat prut, roer af en toe, vir 15 minute. Verhit ‘n riffelroosterpan (of doen dit op die braai). Bedruip die hoenderpote met die sous en braai vir 8 minute terwyl jy aanhou draai en met sousie te smeer.

Comment on this Post